|
| ||||||||||||||||||||
عملیات عاشورای دو یکی از عملیاتهای محدود نیروی زمینی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در جریان جنگ عراق با ایران بود که در ۲۴ مرداد ۱۳۶۴ در منطقه عمومی چنگوله در جنوب شهر مرزی مهران اجرا شد. این عملیات با رمز «یا مهدی ادرکنی» و با هدف وارد کردن تلفات به نیروهای ارتش عراق، تصرف برخی ارتفاعات تاکتیکی منطقه و فعال نگه داشتن جبهههای غرب کشور انجام گرفت. عملیات عاشورای دو در چارچوب اقدامات مقدماتی برای عملیات والفجر ۸ طراحی شده بود. ۱ - پیشزمینه[ویرایش]در تابستان ۱۳۶۴ و همزمان با آمادهسازی عملیات گسترده والفجر ۸، قرارگاه خاتمالانبیا بهعنوان مرکز عملیات مشترک سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و ارتش جمهوری اسلامی ایران، اجرای چند عملیات محدود در جبهههای مختلف را برای جلوگیری از تمرکز نیروهای عراق در نظر گرفت. در این چارچوب، محور چنگوله در جنوب مهران برای اجرای عملیات عاشورای دو انتخاب شد تا ضمن فعال نگه داشتن جبهه غرب، از بازسازی و سازماندهی مجدد نیروهای عراقی جلوگیری شود. هدف اصلی عملیات، پاکسازی منطقه از نیروهای عراق و تصرف ارتفاعات استراتژیک تپههای دوقلو، ارتفاع ۱۴۵ و ارتفاع ۱۵۰ در جنوب مهران بود. ۲ - منطقه عملیاتی[ویرایش]منطقه عملیات در محور چنگوله در حد فاصل غرب دهلران و جنوب پاسگاه مرزی چنگوله قرار داشت. مهمترین عوارض طبیعی منطقه عبارت بودند از: تپههای دوقلو ارتفاع ۱۴۵ ارتفاع ۱۵۰ رودخانه فصلی سرخو این ارتفاعات به دلیل اشراف بر منطقه مرزی و خطوط تردد، اهمیت تاکتیکی بالایی داشتند. ارتش عراق با ایجاد رصدخانهها و پایگاههای شنود در این ارتفاعات، تحرکات نیروهای ایرانی را زیر نظر داشت. به دلیل اهمیت این مواضع، ارتش عراق این ارتفاعات را عیون القادسیه نامگذاری کرده بود و تیپ ۱۱۴ پیاده از لشکر ۳۵ ارتش عراق مسئول دفاع از آنها بود. ۳ - برنامهریزی و نیروهای درگیر[ویرایش]طراحی عملیات توسط سپاه پاسداران انقلاب اسلامی انجام شد. در این عملیات: چهار گروهان از لشکر ۱۷ علیبنابیطالب و سه گروهان از تیپ زرهی ۷۲ محرم سپاه پاسداران شرکت داشتند. همچنین یک گروهان تانک متشکل از ۹ تانک از تیپ ۷۲ محرم در عملیات حضور داشت که با عبور از میدانهای مین، سیمخاردار و دیگر موانع دفاعی در منطقه مستقر شدند. بر اساس طرح عملیات: لشکر ۱۷ علیبنابیطالب مأمور تصرف ارتفاع ۱۴۵ و تپههای دوقلو در غرب رودخانه فصلی سرخو شد. تیپ ۷۲ زرهی محرم مأمور تصرف ارتفاع ۱۵۰ در شرق رودخانه سرخو بود. هدف نهایی عملیات، آزادسازی منطقه مرزی چنگوله و عقب راندن نیروهای عراقی از این محور بود. ۴ - شرح عملیات[ویرایش]عملیات در ساعت ۲ بامداد ۲۴ مرداد ۱۳۶۴ با رمز «یا مهدی ادرکنی» آغاز شد. در ساعات نخست نبرد، نیروهای لشکر ۱۷ علیبنابیطالب در محور یال ارتفاع ۱۴۵ و تپههای دوقلو موفق به پیشروی شدند و بخشی از مواضع دشمن را تصرف کردند. با این حال، به دلیل عدم پاکسازی کامل منطقه و نبود الحاق کامل میان یگانها، تثبیت مواضع بهدستآمده با دشواری روبهرو شد. در محور دیگر، نیروهای تیپ ۷۲ زرهی محرم برای تصرف ارتفاع ۱۵۰ اقدام کردند، اما در یکی از معابر موفق به عبور از میدان مین نشدند و در محور دیگر نیز به دلیل استحکامات دشمن و عدم تصرف کامل مواضع، پیشروی متوقف شد. در جریان عملیات، نیروهای ایرانی در محور پاسگاه شهابی در غرب دهلران به مواضع عراق حمله کرده و برخی رصدخانهها و مراکز دیدهبانی ارتش عراق را منهدم کردند. در حدود ساعت ۸ صبح ۲۴ مرداد ۱۳۶۴ نیروهای عراقی با استفاده از واحدهای کماندویی میثاق و الشهابی در حوالی ارتفاع ۱۴۵ اقدام به ضدحمله کردند، اما با مقاومت نیروهای ایرانی عقب رانده شدند. با وجود پیشرویهای اولیه، به دلیل عدم الحاق کامل یگانها و فشار متقابل نیروهای عراقی، نیروهای ایرانی در حدود ساعت ۱۱ روز ۲۵ مرداد ۱۳۶۴ از برخی مواضع تصرفشده عقبنشینی کرده و به خطوط قبلی بازگشتند. در نتیجه عملیات به اهداف اصلی خود دست نیافت و در عمل به یک عملیات نفوذی و ایذایی تبدیل شد. ۵ - تلفات و خسارات[ویرایش]۵.۱ - ایرانلشکر ۱۷ علیبنابیطالب: حدود ۴۰ شهید و مفقود و نزدیک به ۱۰۰ مجروح تیپ زرهی ۷۲ محرم: حدود ۶۰ شهید و مفقود و نزدیک به ۱۰۰ مجروح تعدادی از نیروهای ایرانی نیز به اسارت درآمدند که تصاویر حدود ۳۵ اسیر در رسانههای عراق منتشر شد. ۵.۲ - عراقحدود ۴۰۰ کشته و زخمی ؛ ۳ تا ۹ اسیر ؛ انهدام بخشهایی از گردانهای ۱ و ۲ تیپ ۱۱۴ لشکر ۳۵ ارتش عراق ؛ همچنین مقداری سلاح سبک و نیمهسنگین، چند قبضه خمپارهانداز و مهمات توسط نیروهای ایرانی به غنیمت گرفته شد. ۶ - نتایج[ویرایش]از نظر نظامی، عملیات عاشورای ۲ به اهداف اصلی خود در تصرف و تثبیت کامل ارتفاعات منطقه دست نیافت. با این حال، این عملیات موجب وارد آمدن تلفات به نیروهای عراقی، انهدام برخی مواضع دیدهبانی و حفظ تحرک جبهه غرب شد. این عملیات همچنین بهعنوان یکی از عملیاتهای محدود پیش از عملیات والفجر ۸ در راستای جلوگیری از تمرکز قوای ارتش عراق و حفظ ابتکار عمل در جبههها انجام گرفت. ردههای این صفحه : شهدای عملیات عاشورای دو (مازندران) | عملیات های نظامی جنگ عراق با ایران
|
||||||||||||||||||||
