ازدواج امام علی و حضرت فاطمه
ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف
ازدواج امام علی و حضرت فاطمه، اشاره به پیوند زناشویی میان
حضرت علی و
حضرت فاطمه دختر
پیامبر اکرم دارد که بر اساس گزارش‌های تاریخی و روایی در سال دوم یا سوم هجری قمری رخ داده است. این ازدواج از مهم‌ترین وقایع تاریخ اسلام به‌شمار می‌رود و در تقویم رسمی جمهوری اسلامی ایران، روز اول ذی‌الحجه به‌مناسبت سالروز این پیوند مبارک به‌عنوان «روز ازدواج» نام‌گذاری شده است.
[ویرایش]
بر اساس منابع، پیش از خواستگاری حضرت علی، برخی از صحابه مانند
ابوبکر و
عمر از فاطمه خواستگاری کرده بودند که پیامبر در پاسخ آنان می‌فرمود ازدواج فاطمه به دست خدا است. برپایه روایتی از
شیخ طوسی در الأمالی، امام علی پس از خواستگاری، پاسخ را به نظر فاطمه موکول دید و سکوت فاطمه را نشانه رضایت دانست؛ پس از آن
جبرئیل نازل شد و از سوی خداوند به ازدواج آنان فرمان داد. پس از وقوع این پیوند، برخی مهاجران گلایه کردند که پیامبر پاسخ داد این امر به فرمان الهی بوده است. پیامبر اکرم خود خطبه عقد را جاری کرد و به نقل
ابن‌شهرآشوب در مناقب آل ابی‌طالب، بر منبر رفت و بر این نکته تأکید نمود. همچنین در روایات آمده است که برای امام علی در زمان حیات حضرت فاطمه همسر دیگری اختیار نشد.
[ویرایش]
گزارش شده است که امام علی به دلیل حیا از درخواست عروسی خودداری می‌کرد تا آنکه به واسطه
عقیل،
ام‌ایمن و
ام‌سلمه، موضوع به پیامبر ارجاع داده شد و ایشان پس از فراخواندن علی، وعده عروسی داد و از او خواست منزلی آماده کند. محمدهادی یوسفی غروی، تاریخ‌پژوه، فاصله میان عقد تا عروسی را تقریباً ده ماه دانسته و تسریع در عقد را برای روشن شدن تکلیف خواستگاران و تأخیر در عروسی را برای آمادگی جسمی حضرت فاطمه ارزیابی کرده است. درباره سن حضرت فاطمه به هنگام ازدواج، به دلیل اختلاف در سال تولد و ازدواج، سن ایشان ۹، ۱۰، ۱۱، ۱۵ یا ۱۸ سال ذکر شده و سن امام علی در منابع صحابه‌نگاری ۲۱ سال گزارش شده است.
[ویرایش]
مقاله‌های اصلی:
مهریه حضرت فاطمه و
جهیزیه حضرت فاطمهنظر مشهور در خصوص مهریه، پانصد درهم (مهرالسُّنَّة) معادل حدود ۱۵۰۰ گرم نقره خالص است، هرچند مقادیر دیگری مانند دوازده و نیم اوقیه یا زره حُطمی نیز نقل شده است. بنابر گزارش الأمالی شیخ طوسی، امام علی به فرمان پیامبر زره خود را فروخت و پیامبر با بهای آن، بخشی را صرف خرید عطر و بقیه را زیر نظر یارانی چون ابوبکر و عمار یاسر صرف تهیه جهیزیه کرد که شامل اقلامی چون پیراهن، روسری، رختخواب مصری، حصیر، آسیاب دستی و ظروف سفالی و مسی بود. از نکات برجسته این جهیزیه، بخشش پیراهن نو به سائل در شب عروسی توسط حضرت زهرا است.
[ویرایش]
مقالهٔ اصلی:
خانه حضرت فاطمهپیراهن و ولیمه این ازدواج با مشارکت پیامبر (تهیه گوشت و نان) و امام علی (تهیه خرما و روغن) برای اصحاب تدارک دیده شد. پیامبر پس از ولیمه، دست فاطمه را در دست علی گذاشت و با دعای خیر آنان را راهی خانه کرد. به دلیل دشواری دوری فاطمه برای پیامبر، این زوج جوان پس از ازدواج در منزل
حارثة بن نعمان و در همسایگی پیامبر سکونت گزیدند.
